Η κατασπατάληση των κοινοτικών πόρων και του δημόσιου χρήματος με τις κοιλαδογέφυρες στο Κακοδίκι

Του Κωστή Πετράκη, κοινωνιολόγου

Για τα έργα βελτίωσης του οδικού άξονα Καντάνου-Παλαιοχώρας και για τις επιπτώσεις τους, ιδιαιτέρως στο χωριό μου το Κακοδίκι, έχει ήδη προηγηθεί μια σειρά δημοσιευμάτων στα χανιώτικα νέα και από μένα τον ίδιο αλλά και από τους σεβαστούς συγχωριανούς μου κ.κ. Ε. Μπιτσάκη, Γ. Ξενάκη, και Γ. Λουπάση. Σ' αυτά με τον ένα ή τον άλλο τρόπο καταγράφεται η καταστροφή και η αλλοίωση του φυσικού περιβάλλοντος και της φυσιογνωμίας του χωριού μας από την ισοπεδωτική επέλαση, όχι της αναγκαίας κατά γενική παραδοχή διαπλάτυνσης του δρόμου, αλλά από την διαστρεβλωμένη και παραπλανητική αναπτυξιακή προοπτική που υλοποιείται κυρίως με τόνους μπετόν και στις περίφημες κοιλαδογέφυρες.
Νεότερα στοιχεία που μαθαίνουμε από το ρεπορτάζ των χ.ν. στις 4/08/2008 μας δημιουργούν εύλογα ερωτήματα. Σ΄ αυτό το ρεπορτάζ ο αντινομάρχης κ. Μ. Σπανουδάκης μας ενημερώνει για την πορεία των εργασιών και για το κόστος των δυο κοιλαδογέφυρων ενώ ο δήμαρχος Καντάνου κ. Ε. Δασκαλάκης μιλάει για “έργο πνοής στην περιοχή” και ότι “Με την ολοκλήρωση των δύο κοιλαδογεφυρών και των άλλων έργων που εκτελούνται στην περιοχή, η απόσταση μεταξύ Καντάνου και Παλιοχώρας θα μειωθεί κατά επτά λεπτά όπως έχουν υπολογίσει οι μελετητές...”
Μετά λοιπόν από τον πρόσκαιρο εντυπωσιασμό για το “κέρδος” κατά τα γραφόμενα επτά ολόκληρων λεπτών οδήγησης, μιας και δεν τυχαίνει να οδηγούμε σε πίστες αγώνων φόρμουλας ένα, προχωρήσαμε στους παρακάτω συλλογισμούς για τους οποίους αρκούν απλά μαθηματικά δημοτικού.
Τ ι εννοούν οι μελετητές ή ο κ. Δήμαρχος όταν μας λένε ότι θα έχουμε μείωση της διαδρομής κατά επτά λεπτά;
Δεδομένου ότι η απόσταση Καντάνου-Παλαιοχώρας είναι περίπου 17 χλμ, για να πάει ένα αυτοκίνητο από το ένα χωριό στο άλλο κινούμενο με σταθερή ταχύτητα, την ανώτατη ασφαλή και νόμιμη ταχύτητα των 60 χλμ./ώρα, χρειάζεται 17 λεπτά. Να διευκρινίσουμε ότι μέση ταχύτητα 60 χλμ./ώρα στην πράξη ισοδυναμεί με αυξομειούμενες ταχύτητες 40-80 χλμ./ώρα ή 30-90 χλμ./ώρα κλπ
Για να έχουμε λοιπόν μείωση της συγκεκριμένης διαδρομής κατά 7 λεπτά θα πρέπει ή να μεταβάλλουμε νομικά την ανώτατη μέγιστη ταχύτητα π.χ. από τα 40 χλμ./ώρα στα 60 χλμ./ώρα, ή να μειωθεί η συγκεκριμένη απόσταση από τα 17 χλμ. στα 10 χλμ. στόχος που σίγουρα δεν έχει επιτευχθεί ή να αυξηθεί με τις γνωστές σε όλους μας ολέθριες συνέπειες(τροχαία ατυχήματα) η μέση ταχύτητα του κινητού στα 102 χλμ./ώρα!!! ή βεβαίως να έχουμε κάποιο συνδυασμό των παραπάνω.
Ερχόμαστε τώρα στην πραγματικότητα. Ποια είναι η αλήθεια για τις προδιαγραφές ταχύτητας και ασφαλής κίνησης αυτής της οδού; Μας απαντάει η κυρία Χριστινάκη, υπεύθυνης της Νομαρχίας Χανίων για την κατασκευή των έργων, ότι η συγκεκριμένη οδός εντάσσεται στην Δ' κατηγορία αυτοκινητόδρομου με ανώτατο όριο ταχύτητας ασφαλείας τα 60 χλμ./ώρα, για αυτό άλλωστε και οι στροφές κατασκευάζονται με σχετικά μικρή κλίση, γεγονός που τις καθιστά λίαν επικίνδυνες για μεγαλύτερες ταχύτητες. Και το σημαντικότερο, ο δρόμος περνά μέσα από κατοικημένες περιοχές στις οποίες “αναγκάζεται” σε απότομα και απροειδοποίητα στενέματα. Ήδη η ταχύτητα κίνησης των οχημάτων ευνοούμενη και από το μεγάλο πλάτος του δρόμου και την έλλειψη σωστής και έγκυρης ενημέρωσης, είναι ιλιγγιώδης καθιστώντας έτσι τον δρόμο Καντάνου-Παλαιόχωρας ανασφαλή και επικίνδυνο, για πεζούς και αυτοκίνητα! Και τέλος πάντων ακόμα και επτά λεπτά να μειωνόταν η διαδρομή εκεί είναι η ουσία; Τι είναι ποιό σημαντικό τα επτά λεπτά γρηγορότερα ή οι ανθρώπινες ζωές;
Επιτακτικό λοιπόν είναι να φροντίσει η πολιτεία, με τους θεσμικούς εκπροσώπους της, πριν θρηνήσουμε με βεβαιότητα θύματα, να ενημερώσει τους διερχόμενους από την περιοχή πολίτες με κατάλληλη πληροφόρηση και σήμανση για τους κινδύνους που παραμονεύουν για πεζούς και οχήματα, και όχι να τους αποπροσανατολίζει με δηλώσεις εντυπωσιασμού, χάριν πολιτικών σκοπιμοτήτων, που θέτουν σε άμεσο κίνδυνο την ζωή τους.
Επίσης μας λένε ότι θα συντομεύσει η διαδρομή κατά επτά ολόκληρα λεπτά και ότι θα πηγαίνομε έτσι ποιό εύκολα και γρήγορα στα Χανιά. Θα είχε μεγάλο ενδιαφέρον να μας έλεγαν και πόσα λεπτά έχει αυξηθεί η συγκεκριμένη διαδρομή και πόσο ποιο επικίνδυνη έχει γίνει από τις δεκάδες νταλίκες του νταμαριού, που καθημερινά μας υποχρεώνουν σε γκραν γκινιόλ προσπεράσματα! Και το οδόστρωμα που έχει ήδη καταστραφεί κι απ' αυτές, μη δυνάμενο να αντέξει τόσο βάρος και καταπόνηση, ποιος θα το διορθώσει, πότε και με ποιου δαπάνες;
Και ερχόμαστε τώρα στη δεύτερη σημαντική πληροφορία, για το προβλεπόμενο κόστος των δύο κοιλαδογεφυρών στα 3,5 εκ. ευρώ! δηλαδή 1,19 δις δραχμές. Βέβαια οι κατασκευαζόμενες κοιλαδογέφυρες είναι τέσσερις (τρεις στο Κακοδίκι και μια στον Κάλαμο) και όχι δυο, το κόστος των οποίων ανέρχεται συνολικά. στα 6,36 εκ. ευρώ ή 2,16 δις δραχμές!!! την στιγμή που ο προϋπολογισμός για την κατασκευή όλων των έργων βελτίωσης του οδικού άξονα Ταυρωνίτη-Κάντανος-Παλαιόχωρας μαζί με τις απαλλοτριώσεις(2,1 εκ ευρώ) ανέρχεται στα 22,1 εκ ευρώ. Δηλαδή το 30% της συνολικής δαπάνης κατασπαταλήθηκε για ένα έργο αμφίβολης αναγκαιότητας, για αυτό το έργο που στην ουσία προξένησε και την μεγαλύτερη περιβαλλοντική καταστροφή και αλλοίωση στο Κακοδίκι. Με τις κατασκευαζόμενες παραπάνω τέσσερις γέφυρες το μόνο που κερδίζεται είναι η μερική παράκαμψη λίγων στροφών και η συντόμευση της οδού για λίγες εκατοντάδες μέτρα και για αυτά τα οφέλη θα είμαστε βέβαιοι μόνο όταν τις δούμε τελειωμένες, γιατί μπορεί και να αντικρίσουμε ξανά το “θαύμα της μηχανικής” που επιτελέστηκε και με την γέφυρα πριν την Παλαιοχώρα, πάνω από το ποτάμι, όπου την μια στροφή “κατάφερε” να την κάνει τρεις!!!
Και θα ρωτήσουμε για μια ακόμα φορά τους υπευθύνους, δεν θα μπορούσαν να αποφευχθούν οι συγκεκριμένες γέφυρες όπως άλλωστε έγινε και στις υπόλοιπες στροφές με την κατασκευή μεγάλων οχετών και μερικό μπάζωμα των ρεμάτων; Δεν θα γινόταν έτσι η απαραίτητη για την ασφάλεια διαπλάτυνση του δρόμου και με ελάχιστο σε σύγκριση κόστος και κυρίως με μηδαμινές περιβαλλοντικές επιπτώσεις; Και αν κάποιος περίεργος λόγος απαιτούσε οπωσδήποτε την κατασκευή των γεφυρών δεν βρέθηκαν άλλες ποιο επικίνδυνες στροφές από τις εκατοντάδες που συναντάμε σε μη κατοικήσιμες περιοχές παρά μόνο στο Κακοδίκι; Αληθεύει ότι ο δήμος Καντάνου μαζί με το δήμο Πελεκάνου χρηματοδότησαν τις περιβαλλοντικές μελέτες για αυτές τις γέφυρες; Σταθμίστηκαν λογικά τα λιγοστά συγκριτικά οφέλη με τα τεράστια έξοδα κατασκευής των γιοφυριών; Ποια η συμμετοχή τους στην υποτιθέμενη μείωση της διαδρομής κατά επτά λεπτά; Για ποιους είναι τα οφέλη; Για τους κατοίκους,τις νταλίκες, τους τουρίστες, τους εργολάβους, τους μεσάζοντες; Θα μας απαντήσετε;
Ένα πάντως είναι σίγουρο ότι αυτά τα χρήματα θα μπορούσαν πράγματι να δώσουν ουσιαστική πνοή στην περιοχή της Καντάνου, στο Σέλινο και στους κατοίκους του: Να δοθούν για την βελτίωση των μικρότερων δρόμων που συνδέουν τις γειτονιές με την κεντρική οδό και βρίσκονται σε άθλια κατάσταση, στο να πίνουν καθαρό νερό απαλλαγμένο από νιτρικά και κολοβακτηρίδια, στην ενίσχυση του κέντρου υγείας Καντάνου που υπολειτουργεί, στη χρηματοδότηση μορφωτικών και πολιτιστικών εκδηλώσεων, στην συντήρηση της μοναδικής μονότοξης λιθόκτιστης γέφυρας στο Κακοδίκι που αν και χαρακτηρισμένη ως νεότερο μνημείο κινδυνεύει από μέρα σε μέρα να καταρρεύσει ολοσχερώς, στην αποζημίωση των αγροτών και κτηνοτρόφων για τις τεράστιες καταστροφές στο εισόδημα τους από την χιονιά της 17ης Φεβρουαρίου και πολλών άλλων. Άλλωστε οι Κοινοτικές οδηγίες και οι στόχοι των Π.Ε.Π Κρήτης όπως διαβάζουμε στις σχετικές διακηρύξεις τους στο διαδίκτυο προέβλεπαν δαπάνες όχι μόνο για την βελτίωση των Υποδομών Μεταφορών αλλά και για την ενίσχυση του Ανθρωπίνου Δυναμικού(εκπαίδευση, κατάρτιση ανέργων), για την ενίσχυση των Παραγωγικών Τομέων(έργα άρδευσης, επιχορηγήσεις, επιδοτήσεις, αξιοποίηση ήπιων μορφών ενέργειας κλπ) και για την Βελτίωση της Ποιότητας ζωής(υγεία, πρόνοια, ύδρευση και αποχέτευση, αναπλάσεις ιστορικών μνημείων, προστασία του περιβάλλοντος κλπ.)
Αντί αυτών όμως επιλέχτηκε η κατασπατάληση του Κοινοτικού και δημοσίου χρήματος στην κατασκευή των γεφυρών -κατασκευαστικών ατοπημάτων- με μια προκλητική και επικίνδυνη προχειρότητα, η οποία άλλωστε χαρακτηρίζει και την κατασκευή των περισσότερων δημοσίων έργων στην χώρα μας.
Μήπως γιατί ο κατασκευαστικός τομέας, με τις τεράστιες εργολαβίες και τις πολλές μεσιτείες, προσφέρεται περισσότερο από τους άλλους τομείς για οικονομικές ατασθαλίες που τόσο “διανθίζουν” τον πολιτικό και δημόσιο μας βίο;
Για όσο καιρό η περιβόητη ανάπτυξη δεν διασαφηνίζεται, δεν οριοθετείται και κυρίως δεν τοποθετείται σε μια μακροχρόνια συλλογιστική που να εξασφαλίζει το μέλλον των παιδιών μας, θα γινόμαστε μάρτυρες και αποδέκτες μιας λεηλασίας, πολλές φορές άνευ επιστροφής, που το μόνο που θα προάγει και θα ισχυροποιεί θα είναι το συμφέρον και την “τσέπη” των ολίγων ισχυρών.
Θα εξακολουθήσουμε να το επιτρέπουμε;
(δημοσιεύτηκε στα "Χανιώτικα Νέα" στις 11/08/2008).